ฉันเป็นโรซาเซียเหรอ?

ในภาษาละติน กุหลาบคือ rosa จากคำนี้เกิดเป็น rosaceus — "สีกุหลาบ" และจากนั้นจึงเป็น โรซาเซีย (rosacea) ศัพท์แพทย์ที่ใช้เรียกอาการหน้าแดง คนสมัยก่อนมองรอยแดงที่แผ่บนแก้มแล้วนึกถึงดอกกุหลาบ

ชื่อไพเราะดี เพียงแต่สำหรับคนที่ต้องเจอรอยแดงนั้นในกระจกทุกเช้า มันไม่ได้โรแมนติกนัก

คนที่มีอาการหน้าแดงพบได้ทั่วไป แต่คนที่มาคลินิกเพราะอาการแดงเองกลับมีไม่มาก ส่วนใหญ่มาด้วยปัญหาผิวอย่างอื่น แล้วเราจึงพบอาการแดงระหว่างการปรึกษา

ช่วงเวลาที่พบอาการแดงในห้องตรวจ

ไม่นานมานี้มีคนไข้มาเพราะต้องการลดขนาดรูขุมขน แต่เมื่อตรวจจริงกลับพบว่าสิ่งที่ต้องจัดการก่อนคือผิวหน้าแดงร่วมกับตุ่มอักเสบทั่วใบหน้า ผมจึงแนะนำให้รักษาการอักเสบและทำเลเซอร์หลอดเลือดก่อน แทนที่จะทำหัตถการรุกล้ำที่ระคายเคืองเพื่อรูขุมขน การสลับลำดับทำให้ดูแลทั้งอาการแดงและรูขุมขนไปพร้อมกันได้

อีกวันหนึ่งมีคนไข้มาปรึกษาว่าหน้าคล้ำลงมาก เมื่อถามประวัติการรักษาพบว่าสมัยมัธยมเป็นสิวรุนแรงและใช้ยาสเตียรอยด์ทาต่อเนื่องเป็นเวลานาน จึงมีอาการแดงรุนแรงอยู่เป็นพื้น และผิวที่ไวต่อแสงยูวีสร้างเมลานินมากเกินไปจนสีผิวคล้ำลง ผมจึงวางแผนทำเลเซอร์ปรับสีผิวควบคู่กับเลเซอร์หลอดเลือด

ทั้งสองกรณี สิ่งที่คนไข้มาปรึกษากับสิ่งที่ต้องรักษาก่อนจริง ๆ เป็นคนละเรื่องกัน อาการแดงมักซ่อนอยู่หลังอาการอื่นเช่นนี้

แนวคิดการรักษาโรซาเซียที่เปลี่ยนไป

ในอดีตมีการแบ่งอาการแดงตามชนิดย่อย (Subtype) เป็นหน้าแดงวูบ หลอดเลือดขยาย ตุ่มแดงและตุ่มหนอง การเปลี่ยนแปลงของเนื้อเยื่อ แล้วรักษาไปตามนั้น

แต่ตามแนวทางฉบับปรับปรุงปี 2017 ของสมาคมโรซาเซียแห่งสหรัฐฯ (National Rosacea Society, NRS) เริ่มมองโรซาเซียเป็นกระบวนการต่อเนื่องเดียว ปัจจุบันจึงประเมินจากฟีโนไทป์ (Phenotype อาการและอาการแสดง) ที่ปรากฏจริงในตัวคนไข้ แล้วเลือกวิธีที่เหมาะกับสภาพของแต่ละคน

ดังนั้นการรักษาผิวหน้าแดงจึงไม่ยึดวิธีใดวิธีหนึ่ง แต่เป็นการรักษาแบบผสมผสานเฉพาะบุคคล (Combination Therapy) ที่ใช้การปรับพฤติกรรม (Lifestyle Modification) ยา และเลเซอร์ ร่วมกันในสัดส่วนที่เหมาะกับแต่ละคน

ตอนต่อไป

ผมจะข้ามคำแนะนำทั่ว ๆ ไปที่หาอ่านได้ทั่วอินเทอร์เน็ต แล้วเล่าแนวทางการใช้ชีวิตที่ผมเน้นย้ำกับคนไข้จริงในห้องตรวจ พร้อมอธิบายว่าโปรแกรมเลเซอร์รักษาผิวหน้าแดงของ ReYeonK ดำเนินไปอย่างไร

สาเหตุของอาการแดง แนวทางการรักษา จำนวนครั้งที่ต้องทำ และการฟื้นตัว แตกต่างกันตามสภาพผิว และแตกต่างกันในแต่ละบุคคล กรุณาตัดสินใจเรื่องการวินิจฉัยและแผนการรักษาหลังปรึกษาแพทย์โดยตรง